Orion » Specials » Bloedarmoede
Orion: Informatie van A tot Z

Over ijzertekort, rode bloedcellen en vitamine B12

Over ijzertekort, rode bloedcellen en vitamine B12 Bloedarmoede (anemie) begint vaak sluipend met klachten als duizeligheid, vermoeidheid en in ernstige gevallen kortademigheid. Vroeger werd het bleekzucht genoemd, gelet op de kleur van de huid. Maar dat symptoom is bedrieglijk. Iemand in shock kan bleek zijn als gevolg van het contraheren van de bloedvaten. Er is dan geen sprake van bloedarmoede. Maar in een warme omgeving kan een anemische patiënt er blozend uitzien. Het lichaam maskeert aldus een anemie. De kleur van de slijmvliezen is in dat opzicht veel betrouwbaarder, met name de binnenkant van het ooglid.

Inhoud


Bloedonderzoek de enige betrouwbare methode

Ondanks de vele symptomen van bloedarmoede zal een arts min of meer in het ongewisse blijven of en in welke mate een patiënt werkelijk aan bloedarmoede lijdt. Met behulp van bloedonderzoek maakt hij aan die onzekerheid een eind door het gehalte aan rode bloedkleurstof (hemoglobine) in de erytrocyten en het aantal rode bloedlichaampjes per mm³ te bepalen. Dat staat overigens los van de oorzaken van bloedarmoede.

Rode bloedlichaampjes (erytrocyten) / Bron: Geralt / PixabayRode bloedlichaampjes (erytrocyten) / Bron: Geralt / Pixabay

Vitamine B12 en de vorming van bloedcellen

Rode bloedcellen zijn de dragers van hemoglobine. In de juiste verhouding zijn beide nodig voor een adequaat transport van zuurstof en kooldioxide. Samen met tal van andere factoren zorgen ze ervoor dat de celstofwisseling efficiënt verloopt.

Rode beenmerg

Erytrocyten worden in het rode beenmerg en bij de foetus in de milt aangemaakt. Dit heet erytropoëse, ofwel de vorming van de rode, kernloze bloedcellen die na de aanmaak ongeveer drie maanden hun werk doen in het bloed. Veel factoren zijn daarbij van belang. Een daarvan is de aanwezigheid van vitamine B12, dat met de voeding wordt opgenomen en waarvan we dagelijks slechts enkele microgrammen nodig hebben.

De invloed van de longen

In de fysiologie van het menselijk lichaam hangt alles met elkaar samen. De longen oefenen bijvoorbeeld indirect veel invloed uit op het (rode) beenmerg, waar de rode bloedcellen worden aangemaakt. Bij mensen met longemfyseem, die aan een chronisch zuurstoftekort lijden, prikkelt de 'afwezigheid' van zuurstof de vorming van erytrocyten (hemopoëse) als compensatiemechanisme. Bij deze patiënten ziet men dan ook vaak een verhoogd erytrocytengehalte in het bloed.

Tekort aan rode bloedcellen of te weinig hemoglobine?

Anemie ontstaat door een tekort aan erytrocyten of een te laag hemoglobinegehalte. Het meest inzichtelijk wordt dat gemaakt door bijvoorbeeld bloedverlies, al dan niet sluipend door carcinoom, waardoor er een tekort aan rode bloedcellen kan ontstaan. Een te laag hemoglobinegehalte is onder andere het gevolg van ijzertekort. Anemie kent zeer veel oorzaken. De menselijke fysiologie en dus de onderlinge samenhang van de levensprocessen maken het onderzoek naar de oorzaak van anemie er vaak niet makkelijker op.
Anatomie & fysiologie in 10 stappen  het bloed

Anatomie & fysiologie in 10 stappen het bloed

Bloed stroomt door vrijwel alle weefsels en is samengesteld uit plasma en bloedcellen. De totale lengte van het vaatbed slagaders, aders en haarvaten is om en nabij de 100.000 kilometer. Het hart…
De wonderlijke rode bloedcellen (erytrocyten)

De wonderlijke rode bloedcellen (erytrocyten)

Rode bloedcellen (erytrocyten) waarborgen het transport van zuurstof en kooldioxide in het bloed. Dat is hun belangrijkste taak. Deze wonderlijke cellen hebben geen kern, in tegenstelling tot de erytr…
Zo ontstaat bloedarmoede (anemie)

Zo ontstaat bloedarmoede (anemie)

Elke minuut worden er miljoenen rode bloedlichaampjes (erytrocyten) aangemaakt. In combinatie met de vorming van trombocyten en leukocyten gaat het om een astronomisch aantal bloedcellen, nog afgezien…
Stoornissen in de cellulaire zuurstofvoorziening

Stoornissen in de cellulaire zuurstofvoorziening

Het functioneren van alle lichaamssystemen is gericht op de cellulaire stofwisseling. De aanvoer van zuurstof is in dat opzicht van wezenlijk belang. Elke lichaamscel heeft bouwstoffen nodig voor de g…
Rode bloedcellen (erytrocyten)  de cijfers

Rode bloedcellen (erytrocyten) de cijfers

De microkosmos is zo klein als het heelal groot is. Dit feit wordt zeer aanschouwelijk gemaakt als we het over bloed hebben, waarvan de rode bloedlichaampjes (erytrocyten) deel uitmaken. De bloedvaten…
Pernicieuze anemie door de eeuwen heen

Pernicieuze anemie door de eeuwen heen

De klinische symptomen van pernicieuze anemie lijken in het beginstadium op andere vormen van bloedarmoede. In een latere fase volgen ernstige neurologische verschijnselen omdat het zenuwstelsel gelei…
Minder bekende oorzaken van bloedarmoede (anemie)

Minder bekende oorzaken van bloedarmoede (anemie)

Bloedarmoede is een aandoening waarbij het hemoglobinegehalte in de erytrocyten of het aantal rode bloedcellen per mm³ verlaagd is. Ook kan een combinatie van beide factoren een rol spelen bij het ont…
IJzer en bloedarmoede (anemie)  de cijfers

IJzer en bloedarmoede (anemie) de cijfers

Bij bloedarmoede is het hemoglobinegehalte (hb) gedaald en/of het aantal rode bloedlichaampjes verminderd. In sommige gevallen is deze vermindering evenredig aan de daling van het hemoglobinegehalte,…
Gepubliceerd door Orion op 20-09-2015, laatst gewijzigd op 24-10-2016. Het auteursrecht van deze special ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.

Bronnen en referenties
Schrijf mee!