Orion » Specials » Mythische treinen
Orion: Informatie van A tot Z

Geschiedenis van de locomotief: van stoom tot stroom

Geschiedenis van de locomotief: van stoom tot stroom Het heeft lang geduurd voordat de trein geaccepteerd werd als vervoermiddel. Begin 19de eeuw vond men het ijzeren transportmonster gevaarlijk en slecht voor de gezondheid van mens en dier. Al het vervoer ging te voet, te paard of per boot. Tijdens de verdere ontwikkeling en verbetering van de stoommachine was er echter geen houden meer aan. Paard en wagen maakten ondanks alle tegenwerking plaats voor de stoomtrein, zoals het zeilschip niet op kon tegen de stoomboot. De industrie groeide en de havens dijden uit. Tegenwoordig is de trein niet meer weg te denken uit het dagelijks leven.

Inhoud


Van het Wilde Westen tot de Tweede Wereldoorlog

De trein heeft een grote rol gespeeld in de ontsluiting van het Amerikaanse Westen. De min of meer aangepaste versie van de John Bull resulteerde in een mythische locomotief die het Wilde Westen veroverde en in talloze westerns en documentaires te bewonderen is: de 4-4-0 ‘American’, de loc uit Once upon a time in the West (iconische western van Sergio Leone). Het was een era die het einde inluidde van de huifkar als transportmiddel voor grote afstanden.

Troepentransport

Ook in de Tweede Wereldoorlog speelde de trein een cruciale rol. Het bevoorraden en stabiliseren van het Oostfront van nazi-Duitsland was ondenkbaar geweest zonder bijvoorbeeld de Kriegslok Serie 52, een krachtpatser die honderdduizenden Duitse militairen en tonnen aan legermaterieel naar het oosten vervoerde.

Bron: 12019, PixabayBron: 12019, Pixabay

Lucratieve investeringen

In de jaren zestig van de vorige eeuw kende het Europese spoorwegtransport een serieuze dip. Even leek het of de trein daar nooit meer bovenop zou komen. Het vliegtuig, de auto en het vrachtwagenvervoer waren immers geduchte concurrenten geworden. De trein moest als het ware opnieuw worden uitgevonden. Onder andere de TGV-PSE luidde die wedergeboorte van de spoorwegen in. Het was een project waar veel lef en vertrouwen voor nodig was, maar het bleek achteraf een van de meest lucratieve investeringen in het spoorwegwezen.

De moderne tijd

Daarna leek er geen eind te komen aan de onstuitbare opmars van de trein. De genoemde ontwikkeling van de hogesnelheidstrein, die tegenwoordig miljoenen passagiers per dag vervoert. Japan vervulde daarin een pioniersfunctie, op de voet gevolgd door Frankrijk met de TGV (Train à Grande Vitesse). Ook de modelspoorbanen bleven niet achter. Er werden getrouwe kopieën gemaakt van locomotieven, waarvan de ‘Krokodil’ – van Märklin – een goed voorbeeld is.
Stoomlocomotief Big-Boy '4012' van Union Pacific

Stoomlocomotief Big-Boy '4012' van Union Pacific

De ‘Big-Boy’-serie werd op het juiste moment gebouwd. Na de aanval op Pearl Harbor, op 7 december 1941, raakten de Verenigde Staten definitief betrokken in de Tweede Wereldoorlog. Door de mobilisatie…
De Märklin 'Krokodil' voor O-spoor: een verzamelaarsobject

De Märklin 'Krokodil' voor O-spoor: een verzamelaarsobject

De Zwitserse modelspoorlocomotief ‘Krokodil’ voor O-spoor werd tussen 1933 en 1941 door Märklin op de markt gebracht. Het is een van de zeldzaamste locomotieven, de droom van elke speelgoedverzamelaar…
Kriegslok Serie 52 – oorlogslocomotief van de nazi's

Kriegslok Serie 52 – oorlogslocomotief van de nazi's

In 1942 was de oorlogsmachine van de nazi’s flink op stoom. De totale oorlog kondigde zich aan, de mobilisatie was in volle gang. Om de vervoerscapaciteit te vergroten, werd de Kriegslok Serie 52 gebo…
Go West! De locomotief 4-4-0 'American' uit het Wilde Westen

Go West! De locomotief 4-4-0 'American' uit het Wilde Westen

De trein heeft een grote bijdrage geleverd aan de ontsluiting van het Amerikaanse Wilde Westen. De stoomlocomotief 4-4-0 ‘American’ wordt met recht het boegbeeld van die verovering genoemd en is in ta…
Pruisische stoomlocomotief 'P8' – Europese oorlogsbuit

Pruisische stoomlocomotief 'P8' – Europese oorlogsbuit

De 'P8' was in zijn tijd befaamd en kreeg een roemruchte toekomst. Begin 20ste eeuw was deze Pruisische locomotief het werkpaard bij uitstek. De loc deed voornamelijk dienst in het zogenaamde lichtere…
Stoomlocomotief 'P36' 4-8-4 en de Transsiberië Express

Stoomlocomotief 'P36' 4-8-4 en de Transsiberië Express

De Transsiberische Spoorlijn is bijna 9500 kilometer lang en loopt van Moskou naar Vladivostok, dwars door Siberië. Rond de grote steden maken ook forensentreinen gebruik van deze legendarische spoorw…
Gepubliceerd door Orion op 20-04-2013, laatst gewijzigd op 14-03-2019. Het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van deze special ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.

Bronnen en referenties
Schrijf mee!